Zgodnie z art. 9 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z dnia 15 grudnia 2000r. przez umowę o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielnia zobowiązuje się oddać członkowi lokal mieszkalny do używania, a członek zobowiązuje się wnieść wkład mieszkaniowy oraz uiszczać opłaty określone w ustawie oraz statucie spółdzielni.

Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego może być ustanowione w budynku stanowiącym własność lub współwłasność spółdzielni. Prawo to zgodnie z §3 cytowanego artykułu jest niezbywalne, nie przechodzi na spadkobierców i nie podlega egzekucji.

Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego powstaje z chwilą zawarcia umowy między członkiem spółdzielni a spółdzielnią. Umowa ta powinna być zawarta pod rygorem nieważności w formie pisemnej. Prawo to należeć może do jednej osoby lub małżonków.

Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu ustaje z chwilą ustania członkostwa w spółdzielni. Spółdzielnia ma prawo podjąć uchwałę o wygaśnięciu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego gdy:
1. członek mimo pisemnego upomnienia nadal używa lokal niezgodnie z jego przeznaczeniem lub zaniedbuje obowiązki, dopuszczając do powstania szkód, lun gdy niszczy urządzenia przeznaczone do wspólnego korzystania przez mieszkańców albo wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi domowemu czyniąc uciążliwym korzystania z innych lokali;
2. jeżeli członek jest w zwłoce z uiszczeniem opłat za 6 miesięcy.

Powyższa uchwałą w przypadku, gdy prawo to przysługuje małżonkom, może dotyczyć tylko jednego z nich. Wobec podjęcia przedmiotowej uchwały, wraz z jej skutecznością ustaje członkostwo w spółdzielni co z kolei powoduje, że spółdzielnia ogłasza nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia opróżnienia lokalu przetarg na ustanowienie odrębnej własności tego lokalu. Sposób ogłoszenia przetargu przewiduje statut spółdzielni. Pierwszeństwo w nabyciu przedmiotowego lokalu mają członkowie, którzy nie mają zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych. Warunkiem przeniesienia odrębnej własności takiego lokalu jest wpłata wartości rynkowej.

Przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w odrębną własność możliwe jest na podstawie art. 12 cytowanej ustawy. Zgodnie z jego treścią na żądanie członka [pisemne], spółdzielnia jest zobowiązania zawrzeć z tym członkiem umowę o przeniesienie własności lokalu po dokonaniu przez niego:
1. spłaty przypadającej na jego lokal części kosztów budowy będących zobowiązaniami spółdzielni, w tym w szczególności odpowiedniej części zadłużenia kredytowego wraz z odsetkami
2. spłaty nominalnej kwoty umorzenia kredytu lub dotacji w części przypadającej na jego lokal, o ile spółdzielnia skorzystała z pomocy podlegającej odprowadzaniu do budżetu państwa uzyskanej ze środków publicznych lub z innych środków ;
3. spłaty zadłużenia z tytułu opłat [wynikających z art4]

Spółdzielnia jest zobowiązana do zawarcia przedmiotowej umowy w ciągu 3 miesięcy od złożenia przedmiotowego wniosku przez członek spółdzielni, chyba , ż nieruchomość posiada nie uregulowany stan prawny w myśl art.113 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z powołanym artykułem, nieruchomość ma nieuregulowany stan prawny w sytuacji, gdy ze względu na nie posiadanie przez nią księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić osób, którym przysługują do niej prawa rzeczowe.

Wniosek o przeniesienie własności lokalu

W serwisie wzory pism z komentarzem:

• Pozew o rozwód
• Pozew o alimenty
• Pozew o ustalenie ojcostwa i alimenty
• Wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej
• Wniosek o zawieszenie władzy rodzicielskiej
• Wniosek małżonka o nakazanie wypłacenia mu wynagrodzenia za pracę drugiego małżonka
• Pozew o ustalenie rozdzielności majątkowej
• Pozew o separację
• Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych
• Pełnomocnictwo procesowe
• Pozew o zapłatę w postępowaniu nakazowym

oraz wiele innych, sprawdź w Bazie Wzorów Pism

Wzory pism z komentarzem z zakresu prawa pracy: zobacz więcej
Wzory pism dotyczące postępowania sądowego zobacz więcej

Tylko w dwóch przypadkach spółdzielcy nie będą mogli dokonać takiego przekształcenia:
• w domach dla inwalidów, osób samotnych i innych domach o specjalnym przeznaczeniu – jeśli statut spółdzielni przewiduje ograniczenie w przekształceniu;
• w budynkach wybudowanych z udziałem środków z Krajowego Funduszu Mieszkaniowego.

Po ustaniu małżeństwa w terminie jednego roku małżonkowi są zobowiązani do zawiadomienia spółdzielni, któremu z nich przypadło spółdzielcze lokatorski prawo do lokalu mieszkalnego lub przedstawić dowód wszczęcia postępowania sądowego o podział tego prawa. Były małżonek nie będący członkiem spółdzielni powinie złoży deklarację w ciągu 3 miesięcy, od którego przypadło mu powyższe prawo. W wyniku zaniechania powyższych czynności przez obu małżonków, spółdzielnia wyznacza im 6 miesięczny termin dodatkowy. Po bezskutecznym upływie tego terminu spółdzielnia może podjąć uchwałę o wygaśnięciu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego.

Z chwilą śmierci jednego z małżonków spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, które przysługiwało obojgu, przypada drugiemu. Małżonkowi zmarłego członka przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni.

Opracowała: Karolina Henka
Stan prawny na 1.11.2008r.